De slaapcyclus kan in 5 fasen worden verdeeld. Elke nacht wordt de slaapcyclus 4 tot 5 keer voltooid. Het onderscheid tussen de fasen in elke cyclus is gebaseerd op hersenactiviteit en oogbeweging, genaamd ‘Eye Movement’. In de eerste vier fasen is de oogbeweging langzaam, de zogenaamde Non Rapid Eye Movement (NREM)-fasen. In de vijfde en laatste fase is er sprake van snelle oogbewegingen, vandaar dat deze fase Rapid Eye Movement (REM)-slaap wordt genoemd.

Fase 1 (NREM1)
Dit is de overgangsfase tussen waken en slapen. De ogen worden zwaar en de oogbewegingen vertragen. Bovendien neemt de hersenactiviteit langzaam af waardoor iemand uiteindelijk in slaap valt. De meeste mensen met een normale slaap blijven ongeveer vijf minuten in deze fase.

Fase 2 (NREM2)
Deze fase omvat een lichte slaap en is het begin van de echte slaap. Het lichaam ontspant nog meer. De slaper kan nog steeds gewekt worden, maar minder gemakkelijk dan in fase 1. Fase 2 duurt ongeveer 45 minuten.

Fase 3 (NREM3)
Dit is de overgangsfase van lichte slaap naar diepe slaap. Ademhaling en hartslag worden regelmatig en de spieren zijn volledig ontspannen. Deze fase duurt 3 tot 8 minuten.


Fase 4 (NREM4)
In de 4e fase van NREM vindt echte diepe slaap plaats. Het lichaam heeft een verminderde ademhaling en hartslag. Fysiek herstel vindt plaats tijdens deze fase, die ongeveer 15 tot 18 minuten duurt.

Fase 5 (REM-slaap)
Tijdens de REM-slaap vindt het dromen plaats en wordt de gedurende de dag opgenomen informatie verwerkt. Er zijn snelle oogbewegingen en hoge hersenactiviteit. Fysiek gebeurt er veel. Hierdoor verbruikt deze fase energie. REM-slaap duurt ongeveer 18 tot 24 minuten. Na de REM-slaap wordt de slaper bewust of onbewust wakker en begint de slaapcyclus opnieuw.